Żelowanie mydła

Myśleliście kiedyś, że mydło może mieć coś wspólnego z żelkami? Otóż tak. Już wyjaśniam. Mydło to sól kwasów tłuszczowych. W praktyce to tłuszcze poddane procesowi zmydlania przez wodorotlenek sodu lub potasu.  Proces zmydlania czyli saponifikacji rozpoczyna się w momencie wlania ługu (wody z  wodorotlenkiem) do tłuszczów. Z tych dwóch substancji podczas blendowania lub mieszania powstaje emulsja mydlana, którą umieszczam w formach na mydło. Po jakimś czasie mydło formach zaczyna się grzać tak mocno, że temperatura jego dochodzi do około 70° C. W tym czasie ług „przeżera” tłuszcze.  Żelowanie postępuje w formach od środka  na zewnątrz. Wynikiem tego procesu jest wysoka temperatura  mydła, które zamienia się w gorący żel. W tym czasie spada pH masy mydlanej. Są substancje takie jak cukry, alkohole, żywice czy niektóre aromaty, które po dodaniu do masy mydlanej bardzo przyspieszą nam etap wchodzenia mydła w fazę żelową. Pamiętam jak kiedyś robiąc mydło żywiczne zdarzyło mi się, że mydło zaczęło żelować  jeszcze w misce przed wlaniem do formy! Jak to mówią mydlarze: upychałam je kolanem w formie:-) Co daje mydłu żelowanie? Daje większą trwałość (odporność na jełczenie). Mydła żelowane stają się jakby przezroczyste i szkliste. Żelowane mydło nie pokruszy się na mydelniczce. Czasem jednak mydło nie chce żelować. Dzieje się tak kiedy robimy je w małych foremkach albo wyjściowa temperatura tłuszczów i ługu jest za niska. Można je do tego zmusić wkładając do piekarnika lub cieplarki. Nieżelowane mydło jest lepkie i kruche: kruszy się przy krojeniu (brrr…. jak ja tego nie cierpię….). Dłużej też pozostaje żrące- potrzebuje kilku dni zanim jego ph spadnie. Częściej też powleka się białym nalotem- tzw. sodą ash. Nie jest ona wadą produkcyjną, a jedynie defektem wizualnym i zmywa się po pierwszym użyciu mydła. Nieżelowane mydła nie pozwalają też odbić na kostkach pieczątek – części mydła wyszarpują się wraz ze stemplem.  Czy przed tym artykułem wiedziałaś/eś że mydło żeluje i dojrzewa? A na zdjęciu mydło owsiane przyłapane na żelowaniu.